Çocuklarda Şaşılık Belirtileri Nelerdir?

Şaşılık nedir?

Şaşılık, herhangi bir bakış yönünde iki gözün görme ekseninin birbirine paralel olmaması durumudur.

Çocuklarda şaşılığın nedenleri nelerdir?

Kesin nedeni bilinmeyen şaşılık, genetik ya da başka faktörler sonucunda ortaya çıkmaktadır. Gözü hareket ettiren kaslardan biri ya da birkaçının bozukluğuna bağlı olarak oluşan şaşılık, bazı hastalarda önemli göz hastalıkları veya sistemik hastalıklar sonucunda da oluşabilir. Ayrıca şaşılık; katarakt, kornea opasiteleri, retinal hastalıklar gibi göz hastalıklarının belirtisi olarak gelişebilir. Bazen de yüksek dereceli miyop, hipermetrop ve astigmat gibi görme keskinliğini bozan kırma kusurlarında da şaşılık oluşabilmektedir.

Çocuklarda şaşılığın belirtileri nelerdir?

Göz kayması olan çocuk, bir noktaya baktığı sırada bir gözü doğru yöne, diğer gözü ise farklı bir açıya bakar. Çocuklarda şaşılık, güneşte bir gözünü kısma ya da kapatma; başı öne ve yana eğme gibi baş pozisyonlarıyla kendini gösterebilir. Yeni başlayan şaşılıklarda ise çocuk; çift gördüğünü ifade edebilir, sık sık takılıp düşebilir, okumada ve yazmada zorlanabilir. Ayrıca şaşılık gelişen çocukta baş ağrısı da görülebilir.

Şaşılığın tanı ve tedavi yöntemleri nelerdir?

Şaşılık tanısı, göz doktoru tarafından yapılan ayrıntılı muayene ve testler sonucunda konulur. Şaşılık, görme keskinliği, örtme-açma-odaklama ve üç boyutlu görme testi ile teşhis edilebilir. Aynı zamanda kırma kusurlarının saptanması ve gözün tüm iç yapısının sağlığının belirlenmesi amacıyla göz bebekleri ilaçla büyütülerek muayene edilir.

Şaşılık tedavisinde gözlük veya uygun olgularda kontakt lenslere, prizma merceklere, bazı şaşılık türlerinde göz egzersizlerine, kapama tedavisine ve göz kası ameliyatlarına başvurulmaktadır.

Çocuklarda şaşılığın tedavi edilmemesi ileride hangi sorunların ortaya çıkmasına neden olur?

Çocuklarda şaşılığın tedavi edilmemesi sonucunda kayma olan gözde tembellik yani az görme gelişebilir. Çocuğun, hayata tek iyi gören gözle devam etmesi anlamına gelen bu durum üç boyutlu görmenin de kaybedilmesiyle sonuçlanabilir. Tedavi edilmeyen şaşılık çift görmeye, baş ağrısına ve yorgunluğa neden olur. Ayrıca, çocuğun ileride bazı meslekleri edinmesini engelleyebilir, estetik ve sosyal problemlere yol açabilir.

Bebeklerin ve çocukların göz sağlığını korumak için ilk göz muayenesi ne zaman yapılmalıdır?

Bebeklerin göz muayenesi ilk üç ay içinde yaptırılmalı ve doktorun önerdiği aralıklarla tekrarlanmalıdır. Yenidoğan dönemde veya hayatın ilk birkaç ayında izlenen göz kaymaları her zaman şaşılık anlamına gelmemektedir. Bebeklerde sıklıkla görülen bu kaymalar, gözün içe doğru kayması şeklinde ortaya çıkmakta ve kendiliğinden düzelmektedir.

Bebeklerde yalancı şaşılık nedir?

Yalancı şaşılık; bebeklerde burun kemiği oluşumunun tamamlanmamış olduğu dönemde, gözlerin içe doğru kayıyormuş gibi görünmesine neden olan göz kapaklarının iç kıvrımlarının fazla olması durumudur. Yalancı şaşılık, tamamen normal ve tedavi gerektirmeyen bir durumdur.

Hazırlayan: Uzm. Dr. Burçin Bulur