Fontanel (Bıngıldak) Nedir? Fontanel Ne Zaman Kapanır? Şişkin veya Çökmüş Fontanel Ne Anlama Gelir?

Fontanel (Bıngıldak) Nedir?

Fontanel, bebeğinizin kafatası kemiklerinin henüz birleşmediği bebeğinizin kafasındaki yumuşak alanlardır. Bu alanlar, doğum sırasında kafatası kemiklerinin gerektiği gibi kaymasına ve bebeğinizin beyninin büyümesine olanak sağlar. Bebeğiniz büyüdükçe kapanacaklardır. İki fontanele göz kulak olmalısınız:

• Ön fontanel, bebeğinizin kafasının ön, üst kısmında yer alır. Bu, fontanelinin daha büyük olanıdır.
• Arka fontanel, kafanın arkasında bulunur.

Bebeğinizin fontaneline hafifçe dokunmanızda bir sakınca yoktur. Sağlıklı bir fontanel yumuşak ve düz hissetmelidir. Şişkin veya çökmüş bir fontanel, bir sağlık sorununun belirtisi olabilir.

Fontanel Ne Zaman Kapanır?

Genellikle, fontanel, bebeğiniz 18 aylık olduğunda kapanır. Arka fontanel genellikle ilk olarak kapanır - doğumdan 2 ay sonra. Ön fontanel 7 ile 18 ay arasında kapanır. Bebeğinizin fontanelinin çok erken kapandığından veya 18 ay içinde kapanmadığından endişeleniyorsanız, çocuk doktorunuza başvurun.

Tıbbi Durumları Olan Bebeklerde Fontanel Kapanması

Erken doğan bebekler veya devam eden tıbbi durumları olan bebeklerin fontanelleri farklı bir programda kapanabilir. Hidrosefali ve beyin kanamaları gibi durumlar genellikle fontanel kapanma zamanını etkiler, ancak diğer durumlar da aynı etkiye sahip olabilir. Bebeğinizin bakım ekibi, bebeğinizin durumuna göre fontanelinin ne zaman kapanacağını söyleyebilir.

Ön Fontanelin Erken Kapanması

Bazen, ön fontanel çok erken kapanır. Bu durum kraniosinostoz olarak bilinir ve beyin büyümesini sınırlayabilir veya anormal bir kafa şekli oluşturabilir. Bebeğinizin doktoru kraniosinostozdan şüpheleniyorsa, pediatrik kraniofasiyal uzmanları veya pediatrik nöroşirürjenlere başvurmayı önerebilir. Fontanelin erken kapandığını düşünüyorsanız bebeğinizin çocuk doktoruyla iletişime geçin.

Ön Fontanelin Gecikmeli Kapanması

Tıpkı fontanelerin çok erken kapanabilmesi gibi, geç kapanan fontaneler de tıbbi sorunların belirtisi olabilir. Fontanelerin normal zaman aralığının dışında kapanmasının en yaygın nedenleri şunlardır:

• Akondroplazi: Kıkırdak ve kemik büyümesini etkileyen genetik bir bozukluk
• Hipotiroidi: Hormon üretimini etkileyen tiroid bezindeki bir sorun
• Down sendromu
• Beyinde artmış basınç

Şişkin bir Fontanel Ne Anlama Gelir?

Bazen bir bebek ağladığında veya yattığında fontaneli, kafatası kemiğinin üzerine çıkabilir. Bu normaldir, fontanel bebeğin oturduğunda veya ağlamayı bıraktığında normal pozisyonuna döndüğü sürece. Ağlamıyor veya yatmıyor iken şişkin bir fontanel, daha ciddi bir tıbbi sorunu gösterebilir, örneğin;

• Hidrosefali: Beyinde sıvı birikmesi
• Ensefalit: Genellikle enfeksiyon tarafından neden olunan beyinde şişme
• Menenjit: Beyni ve omuriliği kaplayan zarların şişmesi
• Beyinde kanama veya basınç

Ağlamayan, kusmayan veya yatmayan bebeğinizin fontaneli şiştiyse, bu bir tıbbi acil durumdur. 112'yi arayın veya en yakın acil servise gidin.

Çökmüş bir Fontanel Ne Anlama Gelir?

Kafatasına çökmüş bir fontanel, belirli tıbbi sorunları da işaret edebilir, özellikle:

• Su kaybı: Bebeğiniz yeterli sıvı almadığında; bu, çökmüş fontanelin en yaygın nedenidir
• Yetersiz gelişme: Yaşlarına göre yeterince kilo almayan bebekler
• Malnütrisyon: Yeterli gıda almayan veya çok dengesiz bir diyet uygulayan durum

Bebeğinizin çökmüş bir fontaneli varsa, doktorlarıyla hemen iletişime geçin ve mümkün olan en kısa sürede bakım arayın.

Tıbbi Durumları Olan Bebekler için Fontanel Hususları

Erken doğan bebekler veya belirli tıbbi durumları olan bebeklerin fontanel boyutları, tam süreli doğan bebeklerden farklı olabilir. Daha büyük bir fontanel, çeşitli tıbbi durumların belirtisi olabilir. Bebeğinizin yoğun bakım ekibi, böyle bir durumu teşhis edecek ve uygun bakımı düzenleyecektir. Bebeğinizin fontanelinin tipikten daha büyük olduğunu düşünüyorsanız, doktorlarınızla konuşun. Erken doğan bebeklerin beyninde kanama oranı da daha yüksektir, bu da hidrosefaliye yol açabilir. Bebeğinizin beyninde kanama olduysa, fontanellerine ve kafa çevresine dikkat edin. Herhangi bir endişeniz varsa bebeğinizin doktoruyla görüşün.

Hazırlayan: Prof. Dr. Alp Özgün Börcek